ul. Bożego Ciała 26, 31-059 Kraków, tel. (+48) 12-430-59-95

Parafia Bożego Ciała w Krakowie

Witraże

0Wschodnią i południową część prezbiterium przedzielają duże wąskie okna gotyckie, które w 1635 roku zostały zamurowane w dolnych partiach w związku z ustawianiem stall i ołtarza głównego. Niegdyś wszystkie te okna były zaszklone figuralnymi witrażami o treściach chrystologicznych i maryjnych.
W 1903 roku, w czasie restauracji kościoła, zebrano zachowane kwatery witrażowe w ilości 66 i osadzono je w jednym oknie. Stąd wynikła nieunikniona rozmaitość scen nie związanych ze sobą treściowo. Witraże zostały wykonane przed 1430 rokiem, najprawdopodobniej z fundacji rodziny Szafrańców. Nowe gomułkowe witraże, fundowane przez hrabiego Romera, honorowego członka zakonu kanoników regularnych, zostały wykonane w pracowni Stanisława Żeleńskiego w Krakowie i założone w maju 1913 roku.

Witraże w Prezbiterium, kształtowane w dwóch fazach (ok. 1380 i ok. 1420-1430), wypełniające niegdyś wszystkie dziewięć okien, dziś - od 1913 roku - skoncentrowane wtórnie w jednym. W oknie wschodnim rozwinięto program chrystologiczny, związany z wezwaniem. Pozostałe cykle nie są dziś możliwe do zrekonstruowania - wobec zachowania się zaledwie ok. 8% kwater. Zwraca jednak uwagę akcentowanie świętych wywodzących się (lub wywodzonych) z grona kanoników regularnych laterańskich oraz przedstawienie prepozyta (Jana Austriaka?) klęczącego przed św. Augustynem. Można przypuszczać, że wykonywaniem części witraży zajmował się miejscowy warsztat, skoro w 1431 roku akta klasztorne odnotował śmierć kanonika regularnego Jana, określonego jako witrażysta.

Jak wspomina Tadeusz Wilkosz junior Pracownia witrażowo-szklarska jego ojca Tadeusza Stanisława Wilkosza, duży kłopot miał Tadeusz z zamontowaniem witraży do wysoko umieszczonych okien w nawie głównej kościoła pw. Bożego Ciała. Pamięta także jego prace przy trzech witrażach: Wiara, Nadzieja i Miłość, według projektu Zdzisława Gedliczki do okien krucht tejże świątyni.

W 1941 roku w pracowni Tadeusza Wilkosza powstały witraże do kruchty Przedstawiały one trzy cnoty chrześcijańskie: Caritas (Miłość), Fides (Wiara) i Spes (Nadzieja). Podczas działań wojennych witraż Spes został zniszczony, dwa pozostałe zachowały się do dzisiaj.

kruchta

Witraż Fides w kruchcie kościoła pw. Bożego Ciała,
w Krakowie, proj. Zdzisław Gedliczka, 1941 r.,
fot. Rafał Korzeniowski, 2009 r.

 
 kruchta1

Witraż Caritas w kruchcie kościoła pw. Bożego Ciała
w Krakowie, proj. Zdzisław Gedliczka, 1941 r.,
fot. Rafał Korzeniowski, 2009 r.

 kruchta0

Projekt niezachowanego witraża Spes do kruchty kościoła
pw. Bożego Ciała w Krakowie, proj. Zdzisław Gedliczka,
1941 r., fot. Adam Gedliczka, 2010 r.

witraz02Również w naszym kościele po II wojnie światowej Tadeusz Wilkosz uzupełniał ubytki w dwóch oknach obok głównego wejścia. Znajdowały się tam witraże z miodowych gomółek z fabrycznie wykonanym wypukłym wzorem kwiatowym. Ponieważ takie płytki były nie do zdobycia, braki uzupełniono gomółkami z malowanym i wypalonym wzorem kwiatowym.

W tym kościele w latach 1939–1942 Tadeusz Wilkosz wykonywał reperację średniowiecznych kwater witrażowych z lat ok. 1380–1480.

 witraz1  witraz2
 witraz3  witraz4
witraz5 witraz6


Na kwaterze z przedstawieniem fundatora zachował się – na fragmencie tła, po zewnętrznej prawej stronie – wydrapany napis „Wilkosz Rep… w Kraków”, a na kwaterze z przedstawieniem św. Jerzego, po stronie zewnętrznej, na głowie konia – „T. Wilkosz/ 1941”.
Wilkosz wykonał też w tym samym czasie nowe witraże geometryczne do nawy głównej i okien górnych.

Do oratorium zakonnego Kanoników Regularnych Laterańskich, sprawujących opiekę nad kościołem Bożego Ciała, Wilkosz wykonał w 1940 roku witraże Matka Boża Królowa Świata i Godło zakonu Kanoników Regularnych Laterańskich zaprojektowane przez Ludwika Konarzewskiego. Nazwisko artysty, nazwa pracowni oraz data 1940 zachowały się w dolnej części witraża.

kaplica1

Witraż Matka Boska Królowa Świata w oratorium kościoła pw. Bożego Ciała w Krakowie, proj. Ludwik Konarzewski,
1940 r., fot. Tadeusz Wilkosz, 1940 r.

 
kaplica2

Witraż Matka Boża Królowa Świata w oratorium kościoła pw. Bożego Ciała w Krakowie, proj. Ludwik Konarzewski,
1940 r., fot. Rafał Korzeniowski, 2011 r.

 

Jak już wspomniano, Tadeusz Wilkosz uzupełnił także w tej świątyni brakujące okrągłe miodowe gomółki witrażowe w dwóch oknach obok głównego wejścia.

W czerwcu 2011 roku wykonywane były prace polegające na zamontowaniu w trzech oknach kościoła wcześniej odnowionych witraży. Praca wykonywała firma Alpinistyczne Prace Wysokościowe Renifer z Radziszowa.

1  2 
 4  5
 6  7
 8  9